Kitakujo 

Afiksoj, ordigitaj laŭ Esperanto / gubánduri, bilpáŋari loŋ Esperanto

Ĉiuj oficialaj afiksoj de Esperanto estas markataj per +.

Prefiksoj / pìrebánduri

1.   anti- han- Jap.: han- handóko antiveneno
2.   arki-       arkiepiskopo
3. + bo- svi- Ger.: Schwieger- svibápu bopatro
4. + dis- roz- Pl.: roz- rozpádo disfalo
5. + ek- ko- (dial.: kǫ) Fr.: commancer "komenci" nakogérsa eklabori
6. + eks- eks- = eksválderjolo eksregistaro
7. + for- ŋac(re)- Ind.: ngacir "forkuri, fuĝi" naŋacésa foresti
8. + ge- -ori      
9. gi- Son.: gi- gimícori gekatoj
10. + mal- an- Kor.: an-, Gr.: α/αν [a/an] andáda malgranda
11. + mis- dus- Sans.: dus-, Gr.: δυσ- [dus-] (Mn.Irl.: do-, du-) nadusgéra misfari
12. + pra- ásli- Ind.: asli àslikéli pralingvo
13. + re- njo- Angl.: new [nju:] "nova" > Jap.: nyu [nju] nanjonúrintja renovigi
14. + retro- bek- Angl.: bak [bäk] nabekâka reveturi, retroveturi
15.   stif- ùbaj- Drg.: ubaj ùbajbápu stifpatro

Sufiksoj / pasbánduri

1.   -abl-(#1)        
2. + -aĉo -aćo = rúno homo
3. + -ado daw- Ger.: dauern "daŭri" dawdánjo batado
4. + -ado -eni Rus.: -ение [enie] (en: padénie) pádeni falo
5. + -aĵo -aso Est.: asi "aĵo" mákaso manĝo
6. + -ano -ez(o/i/u) Ger.: -ese (en: Chinese) Kitákezo Kitakano
7. -ies(o/i/u) Fin.: mies Kitákieso
8. mo- Cv.: mo- Morúsi, morúsu Rusino, ruso
9. + -anto ru- Keĉ.: ruway "fari" rudánjo faranto
10. + -aro nas-(#2) Nub.: nas- nastúrko turkaro
11. -olo Angl.: all [ol] "tuto; tuta;
tute; ĉiuj", TokP.: ol "homoj; ili"
dántolo dentaro
12. + -ata bi- Angl.: be [bi:] (en: be called) &
Vj.: bị 'erleiden', <Passiv>
bimáka manĝata
13. + -ĉjo -oćku Hung.: -cska, -cske Rúdoćku Rudĉjo
14. + -ebla -atva Hung.: -ható (-hetö) mákatva manĝebla
15. + -eco -eśo dádo grandeco
16. + -ego -egvo Ĉer.: -egua, -eguo házegvo domego
17. + -ejo(#3) -ajko Est.: paik, Fin.: paikka "loko"
& Lit.: aikštė
svápajko dormejo
18. + -ema -ajpa Fin.: taipumus gérsajpa laborema
19. + -enda -edva Esp-o: dev-a lípedva pagenda
20. + -ero -elmo Ger.: Element & Hung.: elem súvelmo akvero
21.   -eska(#4)       italeska
22. + -estro -awpt- Ger.: Haupt úrawptu urbestro
23. -iep- Ĉin.(Gabl.): hiep úriepu
24. + -eto -eko(#5) Rus.: -ёк [-jok] házeko dometo
25. -imo(#6) Gua.: -mi házimo dometo
26.   -i- bo- Cv.: bo- Borúso Rusujo
27. -ij- = Zermánijo Germanujo
28. -uls- Mong.: улс [uls] Rúsulso Rusujo
29. + -ido -eć- A.Sor.: -eć- slónjo elefantido
30. -ok- Rus.: -ёк [ok] "-eto" mícoko katido
31. -unj- Keĉ.: uña mícunjo
32.   -if-(#7)        
33. + -igi me- TokP.: mek-,
Pat.: mek; Klk.: ma-(#8)
namesína bluigi
34. -intja Lit.: -inti (en: gyvinti) napítintja trinkigi
35. + -iĝi ve- Ger.: werden [verden] "fariĝi;
-os"
navezólta verdi
36. -etja Rus.: -еть [etj] (en: glupétj,
dlinnétj, ...)
nazóltetja verdi
37. + -ilo -elo Ger.: -el (en: Schlüssel) kátimelo tranĉilo
38. + -ino -i Sans.: -î, -i (rajnî) míci katino
39. + -inda -awla (Var.: -alv-) Hung.: -való lúbawla aminda
40. -odna Sor.: hódny(#9) lúbodna
41. + -ingo -edlo(#10) Ĉeĥ.: -edlo ábredlo plumingo
42. + -inta rul- Keĉ.: ruway "fari" ruldánja batinta
43. + -ismo -ismo =    
44. + -isto(#11) -asto Ĉuv.: asto "metiisto" málasto muelisto
45. -erjo Ger.: -er, Angl.: -er, Rus.: -арь [arj] léserjo arbaristo
46. to- Vj.: thợ 'Handwerker' tomájo tajloro
47. + -isto -isto = śovínisto ŝovinisto
48. + -ita bil- Angl.: be [bi:] (en: be called)
& Vj.: bị 'erleiden', <Passiv>
bildánja batita
49.   -iva(#12)        
50.   -izi(#13)       butonizi
51. + -njo -iti   Émiti Emnjo
52. + -obla -piś- Alb.: -fish tírpiśa triobla
53. + -ono -ud- Kr.: udio kúmudo triono
54. + -onta rus- Keĉ.: ruway "fari" rusmáka manĝonta
55. + -ope cu- Ger.: zu cukék kvarope
56. + -ota bis- Angl.: be [bi:] (en: be called)
& Vj.: bị 'erleiden', <Passiv>
biskátima tranĉota
57.   -oza(#14)       sabloza
58. + -ujo -enso(#15) H/Gr.: en + Est.: asi "ajo" cúkrenso sukerujo
59. bo-(#16) Cv.: bo- Borúso Rusujo, Rusio
60. -ijo(#16) Esp-o: -i-, Pl.: -ija, Lit.: -ìja Zermánijo Germanujo
61. -uls-(#16) Mong.: улс [uls] Rúsulso Rusujo, Rusio
62. -ilć-, -aswu(#17) Snĉ.: -iłč-; Aĉum.: asw?ú áplilćo, áplaswu pomarbo
63 + -ulo -ulo = tlústulo dikulo
64.   -ul-(#18) -uk-(#19) Lit.: -ùkas/-ùke, Fin.: elukka sísukori mamuloj
65. + -um- -am-, -em-,
-om-, -um- (#)
= dikemśaś ¦ hévema miliono(#20) ¦ feliĉa(#21)
RIM: pliaj sub
la titolo "Um-vortoj"

RIM (#) Kun aldona variaĵo de la vokalo depende de la antaŭa. La rozaj sufiksoj fakte estas markiloj por participoj.

Al la sekva ĉapitro
© René Philipp - Bilnjobíru Àdvodóstu, 04.07.2015