Kitakujo 

Regulo pri genro-ŝanĝiĝo / fépi tems kìni-mútoseni

Modelo por tiu ĉi ŝanĝiĝo estas la litova lingvo, kiu en kunmetoj ŝanĝas ĉiun substantivan finaĵon al -is aŭ -ė. [Laŭ "HBLS", paĝo 345] Sed en la Kitaka la sistemo ne blinde imitas la modelon.

- Genro al neŭtra je -o / kíni gu andójsa je -o

sufiksoj baza formo senco devena formo senco memstare senco
-ajk- káwku kuko káwkajko kukejo ájki ejo
bálti marĉo; ŝlimo báltajko marĉejo; ŝlimejo
-ajp- na-gérsa labori gérsajpo laboremo ájpu emo
na-svápa dormi svápajpo dormemo
-as- na-píta trinki pítaso trinkaĵo ási aĵo
ávu(#1) ĉaso ávaso(#2) ĉasaĵo
       
-egv-(#3) házu domo házegvo domego    
gálu flugilo; naĝilo gálegvo flugilego; naĝilego    
stíni muro stínegvo murego    
adéli perlo; guto adélegvo perlego; gutego    
-ek-(#3) házu domo házeko dometo    
gálu flugilo; naĝilo gáleko flugileto; naĝileto    
gátu strato gáteko strateto    
stíni muro stíneko mureto    
adéli perlo; guto adéleko perleto; guteto    
-el- na-dánja bati dánjelo batilo    
-elm- cásu neĝo cáselmo neĝero    
-ens- cúkru sukero cúkrenso sukerujo énsi ujo
sóli salo sólenso salujo
-eś- tlústa dika tlústeśo dikeco    
-im-(#3) hújlu stelo hújlimo steleto    
házu domo házimo dometo    
gálu flugilo; naĝilo gálimo flugileto; naĝileto    
gátu strato gátimo strateto    
stíni muro stínimo mureto    
adéli perlo; guto adélimo perleto; guteto    
-ol- hújlu stelo hújlolo stelaro    
-śjo na-píka kuiri píkaśjo kuirsalo    

Subgrupo kies unua parto estas duaranga numeralo,

- góni angulo tir-góno triangulo    
dor-góno kvarangulo    
vit-góno kvinangulo    
muc-góno sesangulo    

RIM: Ĉe la memstaraj formoj la neŭtriĝo de la genro ne devas okazi!

- Genro-distingo / kìni-únśeni

sufiksoj baza formo senco devena formo senco
-ajś- Paolo Paŭlo Paolajśu, -i fil(in)o de Paŭlo
-ast- gútlu ŝuo gútlastu, -i ŝuisto, -ino
-awpt- gerádi urbo gerádawptu, -i urbestro, -ino
-daś- dîni religio dîn-daśo, -i, -u samreligiano, -ino, vir-(#1)
-erj- na-péka baki pékerju, -i bakisto, -ino
-ez- ćína ĉina ćínezo, -i, -u ĉino, -ino, vir-(#1)
lénka pola lénkezo, -i, -u polo, -ino, vir-(#1)
-iep- gerádi urbo gerádiepu, -i urbestro, -ino
-ies-(#2) ćina ĉina ćinieso, -i, -u ĉino, -ino, vir-(#1)
gúda blankrusa gúdieso, -i, -u blankruso, -ino, vir-(#1)
lénka pola lénkieso, -i, -u polo, -ino, vir-(#1)
-ist-        
-ok- óvico ŝafo óvicoko, -i, -u ŝafido, -ino, vir-
-ul- loápi piedego, ungego loápulo, -i, -u piedegulo, -ino, vir-

- Kondiĉa genro-distingo / pátra kìni-únśeni

sufiksoj baza formo senco devena formo senco
-egv- áhhu frato áhhegvu fratego
áhhi fratino áhhegvi fratinego
-ek- áhhu frato áhheku frateto
áhhi fratino áhheki fratineto
-im- áhhu frato áhhimu frateto
áhhi fratino áhhimi fratineto
rúnu viro rúnimu vireto

RIM: Ĉi tiu distingo nur okazu ĉe personoj kaj necese bestoj. La modelo por ĉi tiu distingo estas la litova lingvo, sed kitake nur ĉi-lime. Ĉe aĵoj modelas la germana kun sia neŭtro.

- Genro al vira je -u / kíni gu nára je -u

sufiksoj baza formo senco devena formo senco memstare senco
-aswu bátili pruno bátil-aswu prunarbo áswu arbo
-oćku Rúdu   Rúdoćku Rudĉjo    

- Genro al ina je -i / kíni gu kúnja je -i

sufiksoj baza formo senco devena formo senco
-akti Rújgo Rugeno Rújg-akti regiono Rugeno
-ali bêra bruna Bêrali bruna riverego
-eni na-miéta pensi miéteni penso
-iti Émi Emao Émiti Emnjo

- Genro-konservo / kìni-ćúvumeni

sufiksoj baza formo senco devena formo senco
-ać- rúnu viro rúnaću viraĉo
-ilć- tílkwo frago tílkwilćo fragujo
móckari ribo móckarilći ribujo
bátili pruno bátilći prunujo
pápu fazeolo pápilću fazeolujo

Al la sekva ĉapitro
© René Philipp - Bilnjobíru Àdvodóstu, 08.09.2017