Kitakujo 

Mezurunuoj / Míteni-ícori

La kitaka lingvo orientiĝas je la artikoloj Internacia sistemo de unuoj kaj Internationales Einheitensystem.

a) Longo / dólgo

ćígo(#1) metro Ĉin.(Gab.): [č´ik] 'Schritt' ("paŝo")(#2)
ŋin-ćígo kilometro v-u supre kaj malsupre
juz-ćígo centimetro
miŋ-ćígo milimetro
rásti mejlo Gt.: rasta

b) Areo / lópsi

nalgón-ćígo kvadrat-metro Ĉerm.: nal, nalat & Tel.: nala-, nālugu, Tam.: naalu; + Gr.: gôniá, gônía + vidu supre
nel-ćígo Fin.: neliö + vidu supre

c) Volumeno / rumdádi

kvut-ćígo kuba metro Fin.: kuutio + vidu supre
śikáli litro  

d) Pezo / váznu

géni gramo Kant.: gen1 'Pfund'(Gewicht) ("pundo")
ŋin-géni kilogramo v-u supre kaj malsupre
ezéro(#1) Cig.: ezero (Pl.) ezera < Hung.: ezer "mil"
ŋin-ezéro tuno v-u supre kaj malsupre
bajwan-géni

e) Afiksoj / gubánduri

- obligo

zóm- deka- {da} 101 Ling.: zómi 'zehn' ("dek")
ŋam- hekto- {h} 102 Ling.: nkámá 'hundert' ("cent")
ŋin- kilo- {k} 103 Vj.: nghìn 'tausend' ("mil")
bajwan- mega- {M} 106 Ĉin.: baiwàn 'Million' ("miliono")
  giga- {G} 109  
  tera- {T} 1012  
  peta- {P} 1015  
  eksa- {E} 1018  

- onigo

  deci- {d} 10-1  
juz- centi- {c} 10-2 Uzb.: yuz [juz] '100'
miŋ- mili- {m} 10-3 Uzb.: ming '1000'
  mikro- {µ} 10-6  
  nano- {n} 10-9  
  piko- {p} 10-12  
  femto- {f} 10-15  
  ato- {a} 10-18  

RIM: La esperantaj esprimoj estas el: "Kemia kaj scienc-teknika vortaro", paĝo 143.

f) Rilataj vortoj / bécari sónori

kémti kvanto Malt.: kemm 'how much' ("kiom?") + aldona konsonanto    
kvítomeśo(#1) kvítom + sufikso    
na-míta mezuri Fin.: mitata*, Gt.: mitan mítelo mezurilo

Al la sekva ĉapitro
30.10.2021